Kruidenrijk grasland op veengrond

Afgelopen weken zijn op een aantal bedrijven kruiden ingezaaid in het grasland, waaronder op het bedrijf van Jan de Pater aan de Beijerseweg in Stolwijk.

Jan de Pater: “Sinds kort is mijn bedrijf biologisch en moet ik nog meer letten op een gezonde bodem die kan blijven produceren. Als biologisch bedrijf kan ik minder kunstgrepen uithalen om de grasopbrengst op te voeren. Daarom wil ik graag een grasbestand dat hierbij past. Ik verwacht dat een grasbestand met kruiden een stabielere productie geeft en beter bestand is tegen wisselvalligheden van de natuur.

Vanouds komen er kruiden voor in graslanden. In de achterliggende decennia is er echter een monocultuur nagestreefd van Engels raaigras om de maximale productie te halen.

In de Krimpenerwaard gaan we aan de slag met de herintroductie van kruiden in het grasland. Naast kruidenrijk grasland voor weidevogels kunnen kruiden in grasland bijdragen aan meerdere doelen: In de bodem verbeteren de kruiden de benutting van stikstof omdat er minder stikstof in de vorm van nitraat uitspoelt (remt nitrificatie). Ook verbeteren kruiden de wortelstructuur en verhogen ze de benutting van het totale gewas. Verder spelen veel kruiden een rol in de droogtetolerantie van het gewas. Bovendien blijken verschillende kruiden, waaronder smalle weegbree, goed te zijn voor de gezondheid van de koe.

Er blijken nog veel vragen te zijn hoe de kruiden succesvol te integreren in het bestaande grasland: Welke kruiden kun je het beste in welke perioden van het jaar doorzaaien of herinzaaien? Kan een kruidenrijk grasland tegen veelvuldig maaien of gedijt het beter bij frequent beweiden? En welke bemesting is ideaal voor de ontwikkeling van de kruiden in het grasland?

Om op deze vragen een antwoord te krijgen, is het mooi dat er in de Krimpenerwaard melkveehouders zijn die graag met kruiden aan de slag gaan omdat ze er de toegevoegde waarde van inzien. Mart-Jan Verkaik heeft op een perceel een proef aangelegd met vijf verschillende kruidenmengsels, waaronder een mengsel voor weidevogels maar ook drie mengsels met functionele kruiden voor stabiliteit van productie en diergezondheid.

Mart-Jan Verkaik: “Ik heb altijd wel interesse gehad in kruiden, maar had niet de kennis en mogelijkheden om hiermee aan de slag te gaan. Samen met mijn broer heb ik een extensief bedrijf en nu we via het project wat mengsels kunnen uitproberen, doen wij er graag aan mee. Door deze proefvelden kan ik meten wat de opbrengst is ten opzichte van het grasbestand dat ik gewend ben. Ik ben ook benieuwd hoe de koeien er op reageren, want ik weet dat ze dol zijn op kruidenrijk hooi.

Wilt u meer weten over kruidenrijk grasland, of er zelf mee aan de slag? Stuur dan een bericht naar Nick van Eekeren, via [email protected].