Weidebuffet met kruiden

Kruiden in je gras? Gewoon proberen!

De keuze van Mart Jan om aan deze proef mee te doen was simpel: “Ik wil gewoon gezonde koeien, met zo min mogelijk middelen van buiten mijn bedrijf. Hier, op deze grond moet het gebeuren. En wat werkt dan het beste? Waar zowel mijn grond als mijn koeien het goed op doen? Ik ben niet bang om iets nieuws te proberen, dus zo’n proef hier op mijn bedrijf is alleen maar interessant. Binnenkort gaan de koeien erop. Ik verwacht dat er uiteindelijk zo’n twee kruiden overblijven die het goed gaan doen. En dat ik dan een mengsel van kruiden en gras in combinatie met mais of zelfs zonder mais kan voeren. Dus alles van m’n eigen grond.’

Wilt u meer weten over de praktijkervaring met kruiden van Mart Jan, stuur dan een bericht.


Binnen de Proeftuin Krimpenerwaard zoeken we naar mogelijkheden om de bedrijfsvoering van een melkveebedrijf meer te laten profiteren van de natuurlijke eigenschappen van de veenbodem en haar omgeving. Bedrijven die biodiversiteit bevorderen én benutten zijn veerkrachtiger. Kruiden in het grasland zijn hier een voorbeeld van, door de natuurlijke biodiversiteit te stimuleren middels kruiden, wordt zowel de gezondheid van de bodem als van de koe bevordert.

Onderzoeker aan het woord

In de Krimpenerwaard gaan we aan de slag met de herintroductie van kruiden in het grasland. Naast kruidenrijk grasland voor weidevogels kunnen kruiden in grasland bijdragen aan meerdere doelen: In de bodem verbeteren de kruiden de benutting van stikstof omdat er minder stikstof in de vorm van nitraat uitspoelt (remt nitrificatie). Ook verbeteren kruiden de wortelstructuur en verhogen ze de benutting van het totale gewas. Verder spelen veel kruiden een rol in de droogtetolerantie van het gewas. Bovendien blijken verschillende kruiden, waaronder smalle weegbree, goed te zijn voor de gezondheid van de koe.

Er blijken nog veel vragen te zijn hoe de kruiden succesvol te integreren in het bestaande grasland: Welke kruiden kun je het beste in welke perioden van het jaar doorzaaien of herinzaaien? Kan een kruidenrijk grasland tegen veelvuldig maaien of gedijt het beter bij frequent beweiden? En welke bemesting is ideaal voor de ontwikkeling van de kruiden in het grasland?

Om op deze vragen een antwoord te krijgen, is het mooi dat er in de Krimpenerwaard melkveehouders zijn die graag met kruiden aan de slag gaan omdat ze er de toegevoegde waarde van inzien. Mart-Jan Verkaik heeft op een perceel een proef aangelegd met vijf verschillende kruidenmengsels, waaronder een mengsel voor weidevogels maar ook drie mengsels met functionele kruiden voor stabiliteit van productie en diergezondheid.

Contact opnemen

Wilt u meer weten over onderzoek naar kruiden neem dan contact op met Nick van Eekeren (Louis Bolk Instituut).

Update januari 2022

Kruiden zijn van waarde voor het vergroten van de biodiversiteit. Maar op veen hebben zij het lastig vanwege de concurrentie met gras; grassen zijn sterker waardoor kruiden minder kans hebben. Samen met melkveehouders verkennen we welke kruidenmengsels het beste aanslaan en hoe het beste om te gaan met (technische) uitdagingen van het inzaaien en managen van kruiden in grasland (zoals bemesting).

Acties/resultaat

  • Er is steeds meer interesse om met kruiden aan de slag te gaan en daardoor behoefte aan meer kennis over introductie en beheer van kruiden
  • Grote verschillen tussen de bedrijven; van actief sturen op behoud van kruiden tot passief ‘beheer’; geen extra inspanning om kansen voor kruiden te vergroten door bijv. minder bemesting
  • Slootkantbeheer met kruiden zien deelnemers als kansrijk mede dankzij actief beleid en stimulans door agrarische natuurvereniging Weidehof.
  • Goed bezochte Tour de Boer met strokenfreesdemo op 30 september 2021
  • Informatiepakket met factsheets over:
    - Productief kruidenrijk grasland
    - Extensief kruidenrijk grasland
    - Kruidenrijke slootkant
    - Doorzaaien van kruiden in bestaand grasland

 

Downloads

Factsheet Doorzaaien van kruiden - september 2021

Lees meer

Factsheet Kruidenrijke slootkanten - september 2021

Lees meer

Factsheet Extensief kruidenrijk grasland - september 2021

Lees meer

Factsheet Productief kruidenrijk grasland - september2021

Lees meer

Pilot nieuws

Kruiden: kansen en keuzes maken

Kruiden in grasland dragen bij aan diergezondheid, een stabielere graslandproductie, biodiversiteit en bodemgezondheid. Maar het inzaaien en doorzaaien van kruiden blijkt in de praktijk nog niet altijd even makkelijk, blijkt uit experimenten op melkveebedrijven in de Krimpenerwaard.

TOUR DE BOER: kijken naar kansen in de Krimpenerwaard

Langs bij de boeren in het gebied en kennismaken met kansrijke ideeën voor de Krimpenerwaard. Met dat doel organiseerde Proeftuin Krimpenerwaard op 19 oktober een Tour de Boer. Beleef de Tour mee via het verslag!

Kruidenrijk grasland op veengrond

Jan de Pater heeft kruiden ingezaaid in het grasland: “Sinds kort is mijn bedrijf biologisch en moet ik nog meer letten op een gezonde bodem die kan blijven produceren. Ik verwacht dat een grasbestand met kruiden een stabielere productie geeft en beter bestand is tegen wisselvalligheden van de natuur.”

Adaptief weidebuffet

Kruiden in grasland inzetten voor een gezonde bodem en gezonde koeien: de Proeftuin Krimpenerwaard start een zoektocht naar een adaptief weidebuffet. Een weiderantsoen waarbij door middel van kruiden (stimuleren natuurlijke biodiversiteit) de weerbaarheid van het landbouwsysteem versterkt wordt.